U-Proces
Hoe genereren we de inzichten die tot radicale innovatie leiden? // Wat zijn de voorwaarden en competenties die nodig zijn voor werkelijke transformatie? // Wat is de sociale technologie om gezamenlijk oplossingen te vinden voor complexe problemen? // Hoe kunnen we verder gaan dan het bestoken van nieuwe problemen met oude oplossingen?
Uit jaren onderzoek aan MIT naar het proces van wezenlijke innovatie en transformatie is gebleken dat er vier niveau’s zijn waarop kan worden omgegaan met verandering:
- Reageren (in de actie schieten)
- Herontwerpen (van de context waarbinnen gehandeld wordt)
- Herkaderen (van het denken dat de context ontworpen heeft)
- Regenereren (van de identiteit waarin het denken gekaderd wordt)
In deze tijden van toenemende dynamiek, complexiteit en onzekerheid schieten oplossingen die uit de eerste niveau’s komen, steeds vaker tekort. In toenemende mate zien organisaties zich geconfronteerd met problemen die wezenlijke verandering eisen, dat wil zeggen; verandering in het wezen van de organisatie. De oplossing ligt niet op het niveau van ‘wat we doen’, of ‘hoe we dat doen’, maar op het niveau van identiteit, van ‘wie we zijn’. Deze vraag staat in het U-Proces dan ook centraal: ‘Wie worden we gevraagd te zijn?’ Het beantwoorden van deze vraag is niet zozeer een proces van ‘verzinnen’ of bepalen, maar meer een van luisteren. De drie fasen in het U-Proces zijn dan ook:
- Waarnemen, waarnemen, waarnemen (onderdompelen in de context en in de ervaring)
- Terugtrekken en reflecteren (laten gaan van het oude en laten komen van het nieuwe)
- Onmiddellijke actie (direct en adequaat handelen)
Het kritieke moment vindt ‘onderin de U’ plaats. Daar worden oude overtuigingen en ideeën losgelaten, zodat er ruimte ontstaan voor iets nieuws, iets dat beter aansluit bij de veranderende context. Om door dat punt heen te komen, is het nodig om achtereenvolgens drie ‘vijanden’ te overwinnen:
- De stem van het oordeel (over het probleem en over de oplossing)
- De stem van het cynisme (over wat we er aan kunnen doen)
- De stem van de angst (over wat dat van ons vraagt)
Het U-Proces wordt veel gebruikt om met diverse groepen belanghebbenden binnen een beperkte tijd (uren, dagen, weken) tot wezenlijke oplossingen te komen voor complexe problemen. De sociale technologie van het U-Proces wordt ook wel ‘Presencing’ genoemd; een combinatie van de woorden ‘presence’ (aanwezigheid, aandacht) en ‘sensing’ (waarnemen).
Contact en meer informatie
Realize! gebruikt het U-proces direct en indirect in al zijn diensten Team-ontwikkeling en Organisatie-ontwikkeling. Als u geïnteresseerd bent in meer informatie of een U-proces kunt u contact opnemen met info@realize.nl.
Bezoek de website van Otto Scharmer, auteur van het boek Theory U: Leading from the Future as It Emerges (Scharmer, 2007)
Lees een korte (2pp) of een uitgebreide (17pp) Engelse samenvatting van het boek Theory U: Leading from the Future as It Emerges
Schrijf je in voor een online cursus met Otto Scharmer in de Presencing Global Classroom